MẠC ĐĨNH CHI: BẢN LĨNH SỨ THẦN NƯỚC NAM

  -  

Trong sử Việt, người đảm nhận trách nhiệm đi sứ phương Bắc thường buộc phải được chọn lựa kỹ càng, các trường đúng theo phải tài năng khoa cử, thậm chí còn là trạng nguyên. Những vị sứ thần thay mặt đại diện cho dân tộc bang giao với nước béo ấy đã làm rạng danh khu đất nước, trong số ấy phải kể tới Trạng nguyên Mạc Đĩnh Chi.

Bạn đang xem: Mạc đĩnh chi: bản lĩnh sứ thần nước nam

Mâu thuẫn nơi bắt đầu tích Mạc Đĩnh Chi

Mạc Đĩnh Chi sinh năm 1280 vào thời bên Trần, từ thuở nhỏ dại đã tuyệt vời hơn người, mặc dù tướng mạo lại hết sức xấu xí. Bấy giờ Chiêu Quốc Vương è cổ Ích Tắc mở học đường, tập hợp văn sĩ tư phương, chu cung cấp cho họ ăn uống học và huấn luyện và giảng dạy thành công dụng cho đất nước, trong những đó có Mạc Đĩnh Chi.Về việc này “Đại Việt sử cam kết toàn thư” gồm ghi chép như sau:Ích Tắc là bé thứ của Thượng hoàng, thông minh hiếu học, thông tỏ lịch sử, lục nghệ, văn chương nhất đời. Mặc dù nghề lặt vặt như đá cầu, đánh cờ, không nghề ghì không thông thạo; từng mở học mặt đường ở mặt hữu phủ đệ, tập đúng theo văn sĩ tư phương mang lại học tập, cung cấp cho ăn mặc, đào tạo và huấn luyện thành tài như Mạc Đĩnh đưa ra ở Bàng Hà, Bùi Phóng sinh sống Hồng Châu, v.v… gồm 20 người, đều được dùng cho đời.
*
Tượng thờ Trạng nguyên Mạc Đĩnh bỏ ra tại miếu Dâu, Bắc Ninh. (Ảnh: để mắt Phố, Wikipedia, Public Domain)Sau này trong cuộc chiến chống quân Nguyên Mông lần sản phẩm công nghệ hai, trần Ích Tắc dẫn anh chị đầu sản phẩm quân Nguyên. Còn trong cuộc chiến chống quân Nguyên Mông lần thiết bị ba, những người ở hương bố Điểm, Bàng Hà cũng đầu sản phẩm giặc. “Đại Việt sử ký toàn thư” chép:Ngày 30, hoàng thái tử Nguyên A Thai cùng Ô Mã Nhi họp 30 vạn quân tiến công vào Vạn Kiếp rối thuận chiếc xuôi về phía đông. Người các hương ba Điểm, Bàng Hà phần lớn đầu mặt hàng chúng.Chính bởi vì vậy, sau thời điểm đánh bại quân Nguyên, triều đình gồm xử tội:Xử tội thứ quân dân nhị hương bố Điểm với Bàng Hà, làm thang mộc binh, không được làm quan, ban cho tể thần làm cho sai sử hoành (tức nô tỳ).Còn trằn Ích Tắc thì ko thể trở lại Đại Việt, yêu cầu tha hương nơi đất khách hàng (Xem bài: Hậu duệ bên Trần của Đại Việt trở thành hoàng đế Trung Hoa?).Về nơi bắt đầu tích Mạc Đĩnh Chi, thì “Lịch triều hiến chương loại chí” lại chép rằng Mạc Đĩnh đưa ra là tín đồ làng Lũng Động, thị xã Chí Linh, Hải Đông (tỉnh hải dương hiện nay). Bởi thế là nhị nguồn sử liệu xích míc nhau. Dẫu sao, trái với Đại Việt sử ký toàn thư biên chép rằng tín đồ Bàng Hà không được gia công quan, thì năm 1304, Mạc Đĩnh đưa ra vẫn ứng thí, đỗ trạng nguyên, với vẫn được gia công quan.Bấy tiếng thấy tướng mạo Mạc Đĩnh chi xấu xí, vua bao gồm ý chê, Mạc Đĩnh chi bèn làm bài xích phú Ngọc tỉnh giấc liên (Sen vào giếng ngọc), trong đó có đoạn:Khởi hộ lạc hề vô dung, Thán thuyền quyên hề đa ngộ.

Xem thêm: Tuyển Dụng, Tìm Việc Làm Khách Sạn Đà Lạt Tuyển Dụng Ở Lâm Đồng 06/2021

Cẩu dư bính chi bất a, quả hà thương hề phong vũ.Dịch nghĩa là:Há rằng trống trống rỗng bất tài Thuyền quyên lắm kẻ lỡ thời yêu thương thay. nếu như ta giữ lại mực thẳng ngay. Mưa sa gió táp xem nay cũng thườngVua nai lưng Anh Tông coi rồi khen hay, thăng làm Thái học sinh dũng thủ, sung chức Nội thư gia.

Giai thoại truyền kỳ

“Giai thoại” về Mạc Đĩnh Chi bao gồm rất nhiều, nhưng nổi bật nhất đó là về bài toán ông đi sứ phương Bắc. Sau thời điểm sứ Nguyên là Thượng thư An Lỗ Khôi sang cung cấp tin Vũ Tông lên ngôi. Vua không đúng Mạc Đĩnh chi sang Nguyên.Đĩnh Chi fan thấp bé, bạn Nguyên coi thường ông. Vậy nên lúc tiếp kiến, triều Nguyên ra câu đối nhằm hạ nhục nước Nam:“Nhật hoả vân yên, bạch đán thiêu tàn ngọc thố”Có nghĩa là: khía cạnh trời là lửa, mây là khói, buổi ngày đốt cháy vầng trăng. Câu đối có ngụ ý nói rằng nước Nguyên là nước to như phương diện trời có thể đốt cháy vớ cả. Còn những nước chư hầu khác chỉ như khía cạnh trăng yếu ớt ớt, chỉ dám sáng ban đêm, còn ban ngày sẽ bị mặt trời đốt cháy.Mạc Đĩnh Chi bình thản đối lại rằng:“Nguyệt cung tinh đan, hoàng hôn xạ lạc kim ô”Có nghĩa là: Trăng là cung, sao là đạn, khi hoàng hôn mặt trăng phun rơi phương diện trời. Vế đối siêu chuẩn, ý tứ lại mạnh mẽ mẽ, bên cạnh đó cũng tỏ rõ khả năng của sứ thần, ý chí của nước Nam. Rộng nữa, bài toán này cũng kể nhà Nguyên ghi nhớ tới vấn đề nhà è cổ đã vượt qua quân Nguyên Mông. Triều Nguyên cho dù tức buổi tối nhưng cũng không sao bắt bẻ được.Một hôm viên tể tướng mời ông vào tủ cho thuộc ngồi. Cơ hội ấy, đương vào thời điểm tháng 5, mon 6. Vào phủ có bức trướng mỏng thêu hình con chim sẻ kim cương đậu cành trúc. Đĩnh đưa ra vờ ngỡ con chim đã thực, vội chạy mang lại bắt. Fan Nguyên cười ồ, mang đến là người phương xa bỉ lậu. Đĩnh bỏ ra kéo bức trướng xuống xé đi. Mọi bạn đều lấy làm cho lạ hỏi tại sao. Đĩnh đưa ra trả lời:“Tôi nghe bạn xưa vẽ cành mai và chim sẻ, còn chưa thấy vẽ chim sẻ đậu cành trúc bao giờ. Nay trong bức trướng của tể tướng lại thêu cành trúc cùng với chim sẻ. Trúc là bậc quân tử, chim sẻ là người tiểu nhân. Thừa tướng thêu do vậy là để tiểu nhân trên quân tử, sợ rằng đạo của tè nhân vẫn mạnh, đạo của quân tử đang suy. Tôi vày thánh triều mà trừ giúp bầy tiểu nhân”.

Xem thêm: Hiểu Từ A Bộ 3 Hlv Cựu Thành Viên Exo, Tiểu Sử Các Thành Viên Exo

Mọi bạn đều phục tài của ông.
*